به گزارش کردپرس، این محوطه باستانی در تاریخ ۷ فوریه ۲۰۲۶ کشف شده است.
به نوشه شکبه خبری روداو؛ امروز چهارشنبه، امید خوشناو، استاندار اربیل، در گفتوگو با رسانهها اعلام کرد: «در هنگام اجرای یک پروژه خدماتی در محله باغلومناره، کارگران به تعدادی استخوان و بقایای انسانی برخوردند. بلافاصله تیمهای باستانشناسی ما را مطلع کردند و پس از بررسیها مشخص شد که این مکان یک محوطه باستانی مهم است.»همچنین امروز محمد لشکری، مدیر اداره آثار باستانی و میراث فرهنگی اقلیم کردستان و سرپرست تیم کاوش، به رسانهها گفت: «به دلیل بارندگی، امکان آغاز فوری کار وجود نداشت، اما از ۱۳ فوریه کار را آغاز کردیم. تاکنون عملیات بهصورت مستمر ادامه دارد و ۱۰۳ جمجمه کشف شده و ۴ جمجمه دیگر نیز در جریان حفاری بر اثر برخورد با بیل مکانیکی آسیب دیدهاند.
محمد لشکری توضیح داد: «این منطقه به پادشاهی آدیابِن (ادیابین) شناخته میشود. این پادشاهی در کتاب کرونولوژی اربیل ذکر شده و به قرن چهارم و پنجم میلادی بازمیگردد. روایتهایی درباره زندگی مردم پیش از خود دارد و با ورود آیین یهود به این منطقه، احتمال میرود که این افراد بهصورت دستهجمعی قتلعام شده باشند.»
امید خوشناو درباره قدمت این محوطه باستانی به رسانهها گفت: «برآوردهای اولیه نشان میدهد که قدمت این گور دستهجمعی و آثار موجود در آن به بیش از ۱۴۰۰ سال پیش بازمیگردد.»
با این حال، لشکری میگوید: «همزمان این احتمال نیز وجود دارد که مربوط به دوره ساسانیان باشد که آیین رسمی آنان زرتشتی بوده است. یا ممکن است لشکری که پادشاهی آدیابین را سرنگون کرد، این مردم را قتلعام کرده باشد. همچنین احتمال دارد این افراد بر اثر بیماری یا درد و رنجی خاص جان باخته باشند.»
تحقیقات هنوز در مراحل اولیه است؛ با وزارت کشور تماس گرفته شده و قرار است نمونههای DNA گرفته شود تا سن و زمان مرگ افراد مشخص شود.
محمد لشکری گفت: «فرضیه دیگری نیز وجود دارد؛ هیچگونه آثار ضربوجرح یا آسیب فیزیکی بر روی جمجمهها دیده نمیشود. اما دو کوزه همراه با بقایا کشف شده که احتمال میرود افراد مسموم شده باشند. یک سکه و تعدادی زیورآلات نیز در گور دستهجمعی وجود دارد. احتمالاً این افراد از مردم پادشاهی آدیابین بودهاند.»مدیر اداره آثار باستانی و میراث فرهنگی اقلیم کردستان همچنین بیان داشت: «امیدواریم حکومت اقلیم کردستان این مکان را به یک بنای یادبود تبدیل کند؛ بهعنوان نمادی از آثار باستانی و میراث فرهنگی اربیل و منطقه.»
استاندار اربیل نیز اشاره کرد: «یک سکه قدیمی، دو زیور برنزی، دو مهره شیشهای، یک انگشتر آهنی و چهار قطعه کوزه همراه با پیکرها کشف شده است. برای روشن شدن حقیقت، نمونههای DNA به وزارت کشور ارسال شده تا بررسیهای علمی دقیق انجام شود.»

نظر شما